Mỡ máu hay còn gọi là lipid máu, dù là một thành phần rất quan trọng đối với hoạt động của cơ thể nhưng không nhiều người có hiểu biết đúng về vai trò của chúng. Tuy nhiên, nếu chỉ số lipid trong máu của bạn quá cao sẽ dẫn tới bệnh máu nhiễm mỡ - một căn bệnh có khá nhiều người hiện nay mắc phải.

Tìm hiểu khái quát về mỡ máu

Mỡ máu là tên gọi khác của lipid máu, nó bao gồm nhiều thành phần khác nhau, thành phần quan trọng nhất trong đó là cholesterol. Nhiều người thường nghĩ cholesterol không tốt cho cơ thể, là nguyên nhân của nhiều căn bệnh. Nhưng ngược lại, cholesterol lại rất quan trọng, góp mặt trong nhiều bộ phận cơ thể như: cấu trúc màng tế bào, là tiền chất tạo vitamin D và một vài hormon, tác dụng giúp cơ thể hoạt động khỏe mạnh. Cholesterol chỉ gây hại khi xảy ra sự rối loạn giữa các loại cholesterol với bệnh lý điển hình là chứng xơ vữa động mạch.

Cholesterol và các chất mỡ như triglyceride cần kết hợp với chất dễ tan trong nước là lipoprotein nhằm di chuyển dễ hơn trong máu vì chúng là chất mỡ không hòa tan.

Do đó, nếu làm xét nghiệm về lượng mỡ trong máu, ngoài xác định tổng số Cholesterol còn phải phân tích cả cholesterol theo các loại Lipoprotein, trong đó quan trọng là 2 loại LDL –c (lipoprotein tỉ trọng thấp ) “mỡ xấu” và HDL-c ( Lipoprotein tỉ trọng cao) “mỡ tốt.” Mỡ máu tăng cao được xác định khi loại xấu tăng và loại tốt giảm, dẫn đến nhiều loại bệnh tim mạch phổ biến hiện nay như: nhồi máu cơ tim, tai biến mạch não...

Một thành phần khác cũng không kém quan trọng trong mỡ máu là triglycerid, còn có tên là chất béo trung tính, có vai trò quan trọng như một nguồn cung cấp năng lượng và có công dụng chuyên chở các chất béo ở quá trình trao đổi chất.

Nhưng nếu chỉ số này cao hơn bình thường sẽ dẫn tới xơ vữa mạch. Những người béo phì, lười vận động, đái tháo đường, sử dụng rượu bia, hút nhiều thuốc lá thường bị tăng triglycerid, kéo theo tăng cholesterol toàn phần cũng như tăng cholesterol có hại LDL và giảm cholesterol có lợi HDL.

Cách xác định tình trạng mỡ máu cao

Mỡ máu dù là một thành phần rất quan trọng trong cơ thể nhưng nếu chỉ số lipid trong máu tăng cao sẽ gây ra bệnh máu nhiễm mỡ nguy hiểm. Đa số những ai bị tăng lượng cholesterol trong máu đều không có các triệu chứng nhận biết rõ rệt. Đó là vì tình trạng mỡ máu tăng phát triển một cách thầm lặng trong cơ thể. Chúng ta rất khó phát hiện mình đang gặp vấn đề này. Vì thế, cách duy nhất và chính xác nhất để bạn xác định mỡ máu bao nhiêu là cao, mỡ trong máu của bạn có ở mức bình thường không chính là làm xét nghiệm máu. Các chuyên gia cũng khuyến cáo: Những ai từ 20 tuổi trở lên cần làm xét nghiệm máu ít nhất 5 năm 1 lần để phát hiện sớm và điều trị kịp thời những bệnh máu nhiễm mỡ và các vấn đề khác về sức khỏe. Chỉ số này tính bằng mg/DL hoặc mmol/L.

Chế độ ăn uống nên áp dụng khi bị mỡ máu cao

Chế độ ăn uống và sinh hoạt khoa học vô cùng quan trọng đối với việc chăm sóc sức khỏe của những người bị mỡ máu cao. Muốn mỡ máu trong cơ thể không có nguy cơ tăng cao thì chúng ta hãy ăn nhiều rau xanh và những loại trái cây mọng nước. Vì trong những thực phẩm này có chứa rất nhiều vi chất cũng như chất xơ tự nhiên mang đến tác dụng thúc đẩy quá trình tiêu hóa diễn ra thuận lợi hơn và rất tốt cho máu. Một số loại rau, trái cây sẽ giúp bạn giảm lượng cholesterol là: mộc nhĩ, hành tây, gừng, nấm hương, tỏi,...

Ngoài ra, muốn tránh tình trạng mỡ máu cao, chúng ta cũng cần bổ sung những món ăn chế biến từ thịt trắng như cá vào thực đơn. Mỗi tuần có thể ăn từ 2 đến 3 bữa cá thay thế cho các món từ thịt đỏ, nhất là với người cao tuổi nên áp dụng điều này. Không chỉ vậy, sử dụng dầu thực vật trong nấu ăn cũng sẽ tốt hơn là dùng mỡ động vật, cho hiệu quả ngăn ngừa mỡ máu tăng.

Đặc biệt, để lượng cholesterol và triglycerid trong máu không tăng cao bạn nên hạn chế dùng đồ chiên xào, tránh ăn nội tạng động vật (đặc biệt là óc, thận, tim, gan), gạch cua, thịt đỏ nhiều chất béo. Hạn chế ăn da gà, vịt, ngan cũng như đồ ngọt (mứt, kẹo, nước ngọt) và không uống nhiều rượu bia, không hút thuốc lá.

Không chỉ ăn uống khoa học chúng ta cũng nên tăng cường rèn luyện sức khỏe, tập thể dục thể thao thường xuyên.

Bên cạnh đó, thực hiện việc khám sức khỏe định kỳ sẽ giúp bạn phát hiện kịp thời tình trạng mỡ máu cao, từ đó đưa ra những phương pháp chăm sóc cơ thể hiệu quả và điều chỉnh chế độ ăn cũng như lối sống cho phù hợp với tình trạng sức khỏe của bản thân.

Bạn hãy đi khám sức khỏe định kỳ tại các cơ sở y tế uy tín, chất lượng và có dịch vụ xét nghiệm mỡ máu. Hệ thống Bệnh viện, Phòng khám Đa khoa Medlatec - đối tác chiến lược của MedOn với đội ngũ y bác sĩ chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm cùng trang thiết bị hiện đại sẽ giúp bạn kiểm tra lượng mỡ trong máu nhằm chủ động hơn trong phòng ngừa những bệnh lý nguy hiểm do rối loạn chuyển hóa mỡ gây ra.